یکی از شایع ترین و شدیدترین نوع اختلال یادگیری در کودکان، اختلال یادگیری خواندن یا دیس لکسی است. مهارت خواندن در موفقیت تحصیلی، اقتصادی و اجتماعی کودکان تاثیر بسزایی دارد. اما بسیاری از کودکان بعد از اتمام تحصیل بیش از یک سواد پایه در حد خواندن و نوشتن چیزی کسب نمی کنند. عدم توفیق در به دست آوردن توانایی خواندن همواره یک عامل پیش بینی کننده مهم در ایجاد رفتار ضداجتماعی در آینده ابوده است. کودکان دارای اختلال یادگیری خواندن، خیلی کمتر از دبیرستان فارغ التحصیل می شوند و در خطر بالاتری از عدم استخدام و حتی بزهکاری قرار دارند. پزشکان فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان در جایگاهی هستند که می توانند کودکان دارای اختلال یادگیری خواندن را شناسایی کنند. تشخیص و مداخله به هنگام هم می تواند پیامدهای منفی طولانی مدت این دسته از افراد را بهبود بخشد.

اختلال یادگیری کودکان

اشکال در خواندن

اشکال در خواندن عبارت است از نقص عملکرد کودک در خواندن در مقایسه با دیگر همکلاسان. اشکال در خواندن علل متنوعی دارد که یکی از آنها اختلال یادگیری خواندن است. علل دیگر هم عبارتند از: آموزش ناکافی، قرار نگرفتن در معرض کتاب، وجود مشکلاتی چون اضطراب، افسردگی و پایین بودن اعتماد به نفس.

علائم اختلال یادگیری خواندن در کودکان

اختلال یادگیری خواندن

این اختلال عبارت است از یک مشکل غیرمنتظره در یادگیری علی رغم هوش طبیعی، داشتن انگیزه و آموزش کافی. همچنین ناتوانی در خواندن و اختلال اختصاصی در خواندن نیز برای توصیف این حالت به کار می رود. اختلال یادگیری خواندن طبق تعریف انجمن بین المللی دیس لکسی، یک ناتوانی اختصاصی در خواندن است که منشا عصبی دارد. ویژگی این ناتوانی عبارت است از اشکال در شناخت دقیق و یا روانی لغات، ضعف در هجی کردن و کشف رمز لغات. این ناتوانی ناشی از نقص در جز صوت شناسی زبان است. در حالی که اغلب سایر توانایی های شناختی طبیعی است و آموزش مناسب نیز وجود دارد. یکی از نتایج این ناتوانی، مشکل در درک مطلب حین خواندن و کاهش مهارت خواندن است که مانع رشد شناخت لغات و معانی آنها می شود.

درمان اختلال یادگیری خواندن در کودکان

روش های درمانی

کودکان دارای اختلال یادگیری خواندن مادام العمر نیاز به کمک دارند و استراتژی درمانی بستگی به سن فرد دارد.
در کودکان پیش دبستانی باید تلاش در آموزش زودرس و پیشبرد خواندن و نوشتن شود.
در کودکانی که در حال یادگیری خواندن هستند باید تلاش در درمان مشکلات زمینه ای در پروسه شناسایی اصوات انجام شود.
برای کودکانی که خواندن را آغاز کرده اند باید شناخت معانی لغات را افزایش داد و درک مطلب حین خواندن را تقویت کرد.

برنامه ریزی برای یادگیری کودکان

برنامه های مداخله موثر آموزشی

1 – توانایی تمرکز بر فونم ها (کوچک ترین واحدهای زبان) و بازی با آنها در زبان محاوره ای.
2- شناخت ارتباط بین حروف و صداها که سبب رمزگشایی صوتی روان می شود.
3 – توانایی در خواندن دقیق، سریع و با بیان روشن.
4 – شناخت معانی لغات.
5 – توانایی فکر کردن و استخراج اطلاعات
علاوه بر مواردی که ذکر شد باید با کودکان دارای اختلال یادگیری خواندن، خواندن داستان با صدای بلند باید تمرین شود. این کار سبب می شود کودک بتواند از مهارت های رمزگشایی حین خواندن لغات استفاده کرده و حین خواندن، معنی آنها را درک نماید.

اختلال یادگیری در دانش آموزان

توصیه هایی برای بهبود بیماران دارای اختلال یادگیری خواندن در دوران دبیرستان و دانشگاه

دادن زمان بیشتر برای خواندن و انجام تست.
ضبط کردن سخنرانی های کلاس.
دسترسی داشتن به متن کتبی سخنرانی.
استفاده از معلم و استاد خصوصی برای بحث در مورد مطالب خوانده شده.
استفاده از کتاب های صوتی.

دکتر محمدکاظم بخشنده فوق تخصص مغز و اعصاب کودکان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *